9 grudnia 2020. O ukraińsko-tureckich korwetach, nowych samolotach Antonowa dla wojska, prywatyzacji przedsiębiorstw obronnych, sporze wokół Motor Sicz oraz ambicjach Ukrainy związanych z podbojem Kosmosu – mówił Oleh Uruski, Wicepremier i Minister ds. Strategicznych Gałęzi Przemysłu w wywiadzie dla Radia Swoboda.

Oto kluczowe tezy rozmowy z wicepremierem:

  • W najbliższym czasie oczekuje się zawarcia kilku ważnych kontraktów pomiędzy Turcji i Ukrainą w sektorze przemysłu obronnego. Chodzi o współpracę w zakresie bezzałogowych statków powietrznych, silników lotniczych oraz marynarki wojennej. Przypominamy, że niedawno pojawiła się informacja o planach zakupu tureckich korwet „Ada” dla Sił Zbrojnych Ukrainy. Natomiast realizacja projektu stworzenia własnej ukraińskiej korwety typu 58250 pozostaje zamrożona. Gen. Rusłan Chomczak – dowódca Sił Zbrojnych Ukrainy podkreślił, że armia pilnie potrzebuje 4 korwet, a kraj ich pochodzenia odgrywa mniejszą rolę. Natomiast O. Uruski powiedział, że trwają negocjacje w budowy korwet i przewiduje się przynajmniej częściową lokalizację ich produkcji w Ukrainie. Więcej o kooperacji Ukrainy i Turcji w artykułach „Alians strategiczny Ukraina-Turcja”, „Turcja – więcej niż sąsiad” oraz „Przemysł, obronność i handel”.
  • Wicepremier zapowiedział podpisanie umowy między Ministerstwem Obrony i Antonowem dotyczącej produkcji trzech samolotów An-178. Będzie to pierwsze zamówienie Antonowa na rzecz ukraińskiego wojska od czasów uzyskania przez Ukrainę niepodległości. An-178 jest nowym średnim samolotem transportowym stworzonym bez wykorzystania komponentów z Rosji. Więcej o tym w artykule „Antonow bez rosyjskich części”.
  • W sprawie Ukroboronpromu minister potwierdził zamiar oddzielenia od koncernu grupy ponad 40 przedsiębiorstw i przekształcenia pozostałych w drodze korporatyzacji, dzięki której zachowana będzie pełna kontrola ze strony rządu. Podobne stanowisko zajmuje również obecny szef koncernu. Już po emisji wywiadu Gabinet Ministrów podjął decyzję o przekazaniu 16 przedsiębiorstw koncernu do Funduszu Mienia Państwowego w celu prywatyzacji. Informuje się, że łączna wartość przekazanych aktywów na 1 lipca br. wynosiła 10 mln USD. Natomiast w pierwszym półroczu 2020 r. te podmioty odnotowały straty w wysokości 500 tys. USD, zaś zaległości w wynagrodzeniu dla pracowników przekroczyły 300 tys. USD. Wśród tych przedsiębiorstw znalazły się m.in. Winnicki Zakład Lotniczy oraz Zakarpackie Zakłady Produkcji Śmigłowców. Dodatkowo do aktywów Ministerstwa Obrony będzie jeszcze przekazane Ukraińskie Przedsiębiorstwo Transportu Lotniczego. Więcej o zmianach w Ukroboronpromie oraz o jego konkurencji z Ministerstwem strategicznych gałęzi przemysłu w artykułach Zmiana szefa i przeszukania w Ukroboronpromie”, „Przebudowa Ukroboronpromu” oraz Ukroboronprom kontra Minstrategprom”.
  • Wicepremier Uruski skomentował również odwołanie Wołodymyra Usowa ze stanowiska szefa Państwowej Kosmicznej Agencji Ukrainy. Wyjaśnił to  „katastroficzną” nieefektywnością Usowa, co przejawiało się w zmniejszeniu zatrudnienia i produkcji sektora kosmicznego oraz w ponad 23. krotnym zwiększeniu straty w porównaniu do roku ubiegłego. Zwolnienia Usowa nastąpiło  cztery dni po podpisaniu przez Ukrainę umowy z Artemis Accords. Jest to międzynarodowy program kosmiczny koordynowany przez Stany Zjednoczone, którego celem jest powrót człowieka na Księżyc do 2024 roku. Ukraina jest dziewiątym krajem, który dołączył się do tego projektu. Natomiast Usow komentował swoją dymisję próbą przeciwdziałania przez Uruskiego  zmianom w Agencji Kosmicznej. Dodatkowo Uruski poinformował o przekazaniu do rządu koncepcji krajowego programu kosmicznego, która zakłada wyniesienie na orbitę pierwszego ukraińskiego satelity.
  • Mówiąc o sporze wokół Motor Sicz, Uruski podkreślił, że przedsiębiorstwo powinno pozostać strategicznym dla Ukrainy, mimo że jest to prywatny podmiot. Więcej o tym w artykule „Arbitraż ws. Motor Sicz.

Valentyn Honcharenko