Bezpieczeństwo infrastruktury krytycznej oraz konieczność budowy nowego modelu odporności energetycznej były jednymi z ważniejszych tematów debaty „Resilience, стійкість, odporność – nowa jednostka energii. Superbohaterowie naszych czasów. Lekcje energetyczne z pełnoskalowej agresji na Ukrainę” podczas 18. Baltic Business Forum w Świnoujściu.
Jednym z kluczowych wniosków dyskusji było to, że bezpieczeństwo energetyczne Polski nie może być dziś budowane w oderwaniu od doświadczeń Ukrainy. Uczestnicy debaty podkreślali, że wojna pokazała, jak kluczowe znaczenie mają odporność infrastruktury, bezpieczeństwo dostaw oraz zdolność państw i firm do funkcjonowania w warunkach zagrożenia militarnego i cybernetycznego.
O roli ORLENU w budowaniu nowoczesnego systemu bezpieczeństwa energetycznego mówił Paweł Wojtunik, Członek Zarządu ORLEN S.A. do spraw Bezpieczeństwa i Ryzyka.
– Prowadzimy w Grupie ORLEN prace nad zmodernizowaniem całej infrastruktury bezpieczeństwa. Współpracujemy z Ministerstwem Obrony Narodowej i dowódcami Wojska Polskiego nad stworzeniem kompatybilnego systemu, łączącego funkcje obronne
i ochronne, tak aby nam nie zagrażały potencjalne ataki. Ukraina jest dla nas ważnym drogowskazem. Nie możemy mówić o bezpieczeństwie bez uwzględniania ukraińskich doświadczeń – mówił Paweł Wojtunik.
Przedstawiciel ORLENU zwrócił uwagę, że doświadczenia zdobyte przez Ukrainę w czasie wojny mają dziś bezpośrednie znaczenie dla bezpieczeństwa infrastruktury energetycznej
w Polsce, także w kontekście zagrożeń cybernetycznych. Szczególnie ważna staje się dziś m.in. ochrona infrastruktury offshore oraz cyberbezpieczeństwo, a tu doświadczenia ukraińskie są bezcenne, podkreślił Paweł Wojtunik.
Debata pokazała również, że obecność ORLENU na rynku ukraińskim ma znaczenie biznesowe oraz strategiczne z punktu widzenia bezpieczeństwa regionu i stabilności dostaw energii.
Grupa ORLEN jest obecna w Ukrainie od ponad dwóch dekad, a po rosyjskiej agresji odegrała kluczową rolę w stabilizacji rynku paliwowego. Pierwsza kolejowa dostawa paliw z ORLENU do Ukrainy odbyła się już dwa dni po rozpoczęciu pełnoskalowej inwazji Rosji. Dzięki regularnym dostawom benzyny, oleju napędowego i innych paliw koncern jest dziś największym dostawcą na rynku ukraińskim, pokrywając ponad 20 proc. zapotrzebowania Ukrainy na paliwo.
Współpraca Grupy ORLEN z Ukrainą obejmuje również sektor gazowy. W 2025 roku ORLEN podpisał porozumienia o współpracy z Naftogazem, w ramach którego dostarczył Ukrainie około 600 mln m sześc. skroplonego gazu ziemnego z USA. W pierwszym kwartale 2026 roku realizowane były kolejne dostawy LNG.
Aktywność ORLENU na rynku ukraińskim umacnia pozycję Grupy jako jednego
z najważniejszych partnerów paliwowych Ukrainy oraz stabilnego dostawcy surowców i paliw w regionie. Rozwój współpracy z ukraińskimi partnerami przekłada się na wzrost znaczenia Polski w procesie transformacji energetycznej Ukrainy oraz realizację konkretnych projektów infrastrukturalnych, gazowych i logistycznych, wspierających rozwój gospodarek obu państw. Długofalowa obecność ORLENU w Ukrainie wzmacnia również bezpieczeństwo energetyczne Polski i całego regionu Europy Środkowo-Wschodniej.
Uczestnicy debaty podczas 18. Baltic Business Forum podkreślali, że stabilizacja ukraińskiego rynku energetycznego oraz rozwój wspólnych projektów infrastrukturalnych wzmacniają bezpieczeństwo Polski, ograniczając ryzyko destabilizacji regionu i zwiększając odporność systemów przesyłowych Europy Środkowo-Wschodniej.
Ważnym wątkiem debaty była także kwestia zagrożeń hybrydowych oraz wpływu cyberataków na codzienne funkcjonowanie obywateli.
– Ataki na infrastrukturę krytyczną dotykają bezpośrednio społeczeństwo. Przerwy
w dostawach prądu czy ogrzewania to codzienność, z którą muszą się mierzyć obywatele Ukrainy. Uderzenie w system energetyczny jest więc atakiem na mieszkania obywateli. Energia elektryczna jest dziś jest krytyczna dla funkcjonowania ludzi – mówił Paweł Wojtunik.
Do konieczności budowy nowego modelu odporności energetycznej odniósł się również dr Michał Matlak, Dyrektor Sieć Badawcza Łukasiewicz-ITECH.
– UE musi wziąć pod uwagę nowy sposób podejścia do energetyki, co powinno znaleźć odzwierciedlenie chociażby w budżecie Unii. Odporność na ataki zajmuje zbyt mało miejsca
w debacie na poziomie unijnym, podkreślił podczas dyskusji.
Jak zaznaczył, jednym z rozwiązań mogą być „wyspy energetyczne” budowane wokół kluczowych systemów, takich jak: szpitale, koleje czy systemy ciepłownicze. W jego ocenie nowy model bezpieczeństwa energetycznego powinien opierać się m.in. na zdolności państw i społeczności do utrzymania funkcjonowania infrastruktury w warunkach kryzysowych
i wojennych.
Andrzej Nowicki, Ekspert ds. Strategii w GK PFR wskazywał dodatkowo, że realizacja projektów energetycznych w Ukrainie wymaga ścisłej współpracy partnerów polskich
i ukraińskich oraz odpowiedniego dopasowania kapitału do potrzeb inwestycyjnych rynku.
Najważniejszym wnioskiem płynącym z debaty jest przekonanie, że bezpieczeństwo energetyczne Polski i regionu musi dziś oznaczać dostęp do surowców i energii, odporność infrastruktury, bezpieczeństwo cyfrowe, współpracę międzynarodową oraz zdolność do działania w warunkach kryzysowych. Uczestnicy panelu podkreślali, że doświadczenia Ukrainy oraz współpraca z ukraińskim sektorem energetycznym stają się istotnym czynnikiem budowy nowego modelu bezpieczeństwa energetycznego Europy.
Partnerem strategicznym 18. BBF był ORLEN S.A.
18 BBF zostało objęte patronatem honorowym Przewodniczącego Rady do spraw Współpracy z Ukrainą prof. Pawła Kowala, Ministra Spraw Zagranicznych, Ministra Energii, Ministra Aktywów Państwowych, Polskiej Agencji Inwestycji i Handlu, NASK oraz Ambasady Ukrainy
w Rzeczypospolitej Polskiej. Organizatorem Baltic Business Forum jest Polsko-Ukraińska Izba Gospodarcza (PUIG) zaś współorganizatorami: Międzynarodowe Stowarzyszenie Europa–Północ–Wschód ENEIA, Urząd Miasta Świnoujścia oraz Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego.