12 października 2020.  Bezpośrednie inwestycje z Cypru w Ukrainie w 2019 r. przekroczyły kwotę 16 mld USD. Już w ponad 6700 ukraińskich firm przynajmniej jednym z udziałowców jest cypryjska firma lub osoba fizyczna będąca obywatelem Cypru.

Analitycy serwisu YouControl przeprowadzili badanie relacji biznesowych między Ukrainą i Cyprem. Oto kilka wniosków z analizy:

Cypr pozostaje dla Ukrainy jednym z najważniejszych partnerów finansowych i kluczowym źródłem zagranicznych pieniędzy. Według danych Narodowego Banku Ukrainy, w 2019 r. cypryjskie inwestycje osiągnęły poziom 16 mld USD, czyli o prawie 3 mld USD więcej niż w 2018 r. Eksperci natomiast podkreślają, że są to w istocie ukraińskie pieniądze, które wracają na rynek ukraiński w formie dywidendy lub zwrotnego finansowania od cypryjskich spółek macierzyńskich.

Ponad 30 proc. ukraińskich firm z udziałem zagranicznym jest powiązanych z Cyprem. Najczęściej cypryjski ślad odnajduje się w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością – 5945 firm, czyli prawie 1 proc. od ogólnej liczby działających na rynku. Na drugim i trzecim miejscu są prywatne spółki akcyjne (345) oraz prywatne przedsiębiorstwa (190).  

Najwięcej, bo 2388 firm (czyli ponad 1/3 wszystkich podmiotów z udziałem cypryjskim) stanowią małe przedsiębiorstwa, których obroty nie przekraczają 2 mln EUR rocznie. Z kolei średnie (do 10 mln EUR) i duże (ponad 10 mln EUR) przedsiębiorstwa reprezentują jedynie 1/6 część tej grupy.  Pozostałe firmy nie ujawniły swoje dane dot. przychodów. Analitycy jednak zaznaczają, iż większe przedsiębiorstwa często dokonują podziału swoich spółek na mniejsze, w celu zmniejszenia ciężaru podatkowego. Dlatego rzeczywista liczba małych firm na tej liście jest znacznie mniejsza.

Profilem działalności większości „cypryjskich” firm są nieruchomości (1896 podmiotów), handel (1116) oraz finanse (326). Przyczyną tego jest, z jednej strony, większe bezpieczeństwo środków, z drugiej zaś strony chodzi o uzyskanie tanich europejskich kredytów. Oprocentowanie w międzynarodowych bankach dla firm zachodnich jest dużo niższe. W związku z tym firma cypryjska może zaciągnąć pożyczkę o niższym oprocentowaniu, a następnie dalej „pożyczyć” ją dla firmy ukraińskiej, obniżając koszty obsługi kredytu. Część firm działa też w sektorze consultingu, energetyce i rolnictwie.

Największe przychody odnotowują przedsiębiorstwa wchodzące w skład dużych grup przemysłowo-finansowych. Do 10. liderów zalicza się dwie firmy z branży rafineryjnej, dwie związane z metalurgią, jedna działająca w energetyce, jedna z największych sieci supermarketów spożywczych, holding rolniczy oraz dystrybutor tytoniu, dystrybutor farmaceutyczny i przewoźnik lotniczy. Łączne przychody tej „wielkiej dziesiątki” w 2019 r. wyniosły prawie 384,4 mld UAH. Stanowi to ponad jedną trzecią wydatków budżetowych Ukrainy na 2020 r.

Valentyn Honcharenko