19 sierpnia 2025 r. Rząd przedstawił Program Działań na najbliższe dwa lata. Dokument opiera się na czterech filarach strategicznych – bezpieczeństwo, gospodarka, godność człowieka oraz odbudowa. Przedstawiciele rządu podkreślają, że nie chodzi tylko o kierunki rozwoju, ale także o konkretne działania z planami wdrożenia krok po kroku i wskaźnikami efektywności.
Ministerstwo Obrony planuje w 2026 roku pozyskać 120 mld USD finansowania od partnerów, z czego połowa zostanie przeznaczona na zakup uzbrojenia ukraińskiej produkcji. Rząd stawia na rozwój własnych zdolności produkcyjnych i wspólne przedsiębiorstwa z zagranicznymi firmami zbrojeniowymi, takimi jak Rheinmetall, BAE Systems i Thales. Do końca 2025 roku mają ruszyć pilotażowe linie produkcyjne z Danią i Niderlandami, a także uzgodniono „Drone Deal” z USA. To tzw. „quasi-eksport”: 80 proc. produkcji trafi do armii ukraińskiej, a pozostałe 20 proc. zostanie na magazynach partnerów.
Ministerstwo Obrony przygotowuje również nowy system rekrutacji. Do końca przyszłego roku rząd chce osiągnąć poziom 3500 kontraktów miesięcznie dla obywateli Ukrainy i dodatkowych 1000 – dla cudzoziemców i osób bez obywatelstwa. Osobno planuje się co miesiąc mobilizować 2500 osób na podstawie kontraktów w wybranych jednostkach. Aby zmniejszyć obciążenie wojskowych centrów rekrutacyjnych, jeszcze w tym roku uruchomiony zostanie elektroniczny system „e-TCK”. Wprowadzone zostaną także elektroniczne konta przedsiębiorstw do ewidencji poborowych i rezerwistów.
Do końca 2026 roku rząd planuje zakończyć prace fortyfikacyjne: na priorytetowych kierunkach mają one zostać wykonane w 90 proc. , a na pozostałych – w 80 procentach. Ponadto zostanie wdrożony system ochrony przed dronami dla szlaków transportowych. Nowością będzie także przygotowanie nowych warunków kontraktowych dla wojskowych z dodatkowymi zachętami motywacyjnymi.
Osobnym blokiem programu jest wsparcie biznesu i przyciąganie inwestycji.
Najważniejszą decyzją jest pięcioletni moratorium na kontrole przedsiębiorstw, które będzie dotyczyć zarówno urzędów skarbowych, jak i innych organów kontrolnych. Kontrole zostaną utrzymane tylko dla producentów wyrobów akcyzowych i będą przeprowadzane według podejścia opartego na ryzyku, co ma znacznie zmniejszyć presję administracyjną na biznes.
Rząd stawia na inwestycje: planuje się pozyskanie około 5 mld USD poprzez wspólne fundusze inwestycyjne z Unią Europejską, międzynarodowymi instytucjami finansowymi oraz rządami partnerskimi. Już wkrótce planowane jest uruchomienie szeregu projektów inwestycyjnych, w tym pierwszego projektu w ramach Funduszu Inwestycyjnego Odbudowy ze Stanami Zjednoczonymi o budżecie ponad 100 mln USD. Działania te mają stymulować napływ prywatnego kapitału, zwiększyć zaufanie inwestorów i stworzyć podstawy do rozwoju gospodarczego na dużą skalę.
Dodatkowym narzędziem będzie program „Wyprodukowano w Ukrainie”, który przewiduje przyznanie 55 mld UAH finansowania na produkcję w ciągu najbliższego półtora roku. Osobno rząd planuje przyciągnąć 10 mld UAH na rozwój parków przemysłowych, gdzie powstaną nowe miejsca pracy i rozwiną się nowoczesne klastry produkcyjne.
Kolejny istotny kierunek to deregulacja. Do końca 2025 roku w systemie „e-Dozwil” przedsiębiorcy będą mogli uzyskać wszystkie niezbędne dokumenty online, a 200 procedur przejdzie na zasadę deklaratywną. Kolejnych 60 dokumentów zostanie zniesionych, co pozwoli przedsiębiorcom szybciej realizować swoje projekty.
Istotną nowością będzie uruchomienie programu „Ramstein Przemysłowy”. Jego celem jest stworzenie specjalnych warunków dla dostaw sprzętu niezbędnego do odbudowy zakładów produkcyjnych. To umożliwi szybkie odbudowanie zniszczonych zakładów, zwiększenie ich efektywności i przyspieszenie modernizacji gospodarki.
Rząd zapowiedział także prywatyzację aktywów o wartości około 12 mld UAH oraz realizację projektów infrastrukturalnych w formacie partnerstwa publiczno-prywatnego. Osobno planowane jest przyspieszenie prywatyzacji aktywów objętych sankcjami, co stworzy dodatkowe możliwości dla inwestorów i zwiększy wpływy do budżetu.
Blok finansowy przewiduje poszukiwanie źródeł długoterminowego finansowania budżetu. Według szacunków Ministerstwa Finansów zapotrzebowanie w 2026 roku wyniesie 45 mld USD, z czego obecnie potwierdzono około 35 mld USD. Ukraina liczy na uzyskanie od partnerów 37,4 mld USD pomocy w latach 2026–2027. Równolegle będzie kontynuowana współpraca z misją MFW i opracowanie nowego programu współpracy. Zaplanowano audyt wydatków państwowych oraz działania na rzecz legalizacji kapitału, aby zasoby były wykorzystywane jak najbardziej efektywnie. W przyszłym roku rząd zamierza uchwalić zaktualizowany kodeks celny i rozpocząć szkolenia celników i przedsiębiorców w celu jego wdrożenia. Zdaniem autorów ma to wzmocnić dyscyplinę finansową, zwiększyć przejrzystość i stworzyć podstawy do przewidywalnego rozwoju.
W centrum uwagi znajduje się także integracja europejska: do końca 2025 roku Ukraina zakończy screening zgodności ustawodawstwa z przepisami UE i będzie gotowa otworzyć wszystkie sześć klastrów negocjacyjnych. Jednocześnie Kijów prowadzi negocjacje w sprawie odroczenia wdrożenia mechanizmu CBAM, który może kosztować ukraiński przemysł około 300 mln USD rocznie.
Program działań rządu przewiduje szereg inicjatyw społecznych. Do 2026 roku ponad 320 tys. rodzin ma otrzymać rekompensaty za zniszczone mieszkania. Młode rodziny otrzymają wsparcie w postaci dopłat do kredytów hipotecznych – w ramach programu „eOsiedle” do końca 2025 roku zostanie wydanych co najmniej 5000 kredytów. Uruchamiane są programy „eŻłobek” i „ePrzedszkole”, przewiduje się otwarcie 500 nowych przedszkoli. Dla weteranów powstanie system wsparcia według zasady „jednego okienka”, a także zostanie przyjęty Kodeks Ustaw o Obrońcach i Obrończyniach. Do 2026 roku ponad 1500 rodzin wojskowych otrzyma bony mieszkaniowe, a biznesy prowadzone przez weteranów – około 600 grantów.
Osobnym kierunkiem programu rządowego są przygotowania do zimy 2025/26. Rząd planuje zgromadzić 13,2 mld m³ gazu, wprowadzić 200 MW rozproszonej generacji oraz zapewnić ochronę infrastruktury krytycznej przed atakami dronów i rakiet.
W obszarze odbudowy do 2026 roku planowana jest rekonstrukcja ponad 160 placówek medycznych oraz realizacja szeregu projektów mieszkaniowych i energetycznych. Powstaje Fundusz Odbudowy oraz kompleksowy Plan Odbudowy Ukrainy.
Program działań rządu jest otwarty na konsultacje publiczne. Swoje propozycje można przesyłać przez tydzień za pośrednictwem specjalnej platformy, po czym dokument zostanie uzupełniony i przedłożony do zatwierdzenia Radzie Najwyższej.
Wiktoria Czyrwa
Więcej: https://priorities.gov.ua/
Image by Gerd Altmann from Pixabay