27 października 2025. Fundusz Mienia Państwowego zwiększa tempo sprzedaży aktywów. Wśród najbardziej zauważalnych obiektów ostatnich miesięcy – „Ukrzachidwuhlebud”, fabryka aluminium w Zaporożu oraz wielokrotnie wspominany na eDIALOG-u Odeski Zakład Przyportowy.
W październiku Komisja ds. Rozwoju Gospodarczego Rady Najwyższej sprawdziła, jak realizowany jest plan prywatyzacyjny na 2025 rok. Z monitoringu wynika, że od 1 stycznia do 30 września z prywatyzacji majątku państwowego i powiązanych płatności do budżetu państwa wpłynęło ponad 2,23 mld UAH, co stanowi prawie 70 proc. rocznego planu określonego w ustawie budżetowej na poziomie 3,2 mld UAH.
Pomimo tego w Funduszu Mienia Państwowego zaznaczają, że faktyczne wyniki kampanii prywatyzacyjnej są jeszcze wyższe. Różnica w danych wynika z faktu, że w raporcie Funduszu uwzględniono również wpływy ze sprzedaży aktywów objętych sankcjami, przekazanych państwu. Jak wyjaśniła p.o. przewodniczącej Funduszu Ivanna Smaczyło, łączne przychody z aukcji prywatyzacyjnych, łącznie ze sprzedażą aktywów sankcyjnych, przekroczyły 4,5 mld UAH. Wyjaśniła, że aktywa objęte sankcjami są sprzedawane w systemie Prozorro.Sale na tych samych zasadach, co zwykłe obiekty państwowe. „Każde sprzedane aktywo to nie tylko liczba, ale nowe tchnienie dla gospodarki. Większość tych przedsiębiorstw przez lata była zaniedbana, zadłużona i nie przynosiła państwu żadnych korzyści. Teraz otrzymują one szansę na rozwój, inwestycje i nowe miejsca pracy” – podkreśliła Smaczyło.
Wzrost przychodów tłumaczy się aktywizacją działalności Funduszu Mienia Państwowego w trzecim kwartale. Właśnie w tym okresie odbyły się największe aukcje, dzięki którym wpływy do budżetu praktycznie się podwoiły w porównaniu z pierwszym półroczem, gdy suma wynosiła około 820 mln UAH.
W październiku ogłoszono sprzedaż PAK „Ukrzachidwuhlebud” z siedzibą w obwodzie lwowskim. To przedsiębiorstwo jest jedynym w Ukrainie, które zajmuje się budową kopalń i ma ponad półwieczną historię. Na aukcję wystawiono 99,6667 proc. akcji o wartości wywoławczej 57,39 mln UAH netto. „Ukrzachidwuhlebud” posiada 49 obiektów nieruchomości oraz pięć działek gruntowych o łącznej powierzchni ponad 7,7 hektara. Firma specjalizuje się w drążeniu szybów górniczych, montażu urządzeń podziemnych, budowie obiektów przemysłowych, a także ma doświadczenie w pracy na złożach Lwowsko-Wołyńskiego Zagłębia Węglowego. Warunki prywatyzacji przewidują, że nowy właściciel jest zobowiązany do spłaty zaległych wynagrodzeń, podatków i opłat w ciągu sześciu miesięcy od zawarcia umowy kupna-sprzedaży oraz do utrzymania istniejących miejsc pracy. W ogłoszeniu Funduszu wskazano, że celem sprzedaży jest pozyskanie inwestora zdolnego zapewnić stabilne funkcjonowanie przedsiębiorstwa, zmodernizować jego wyposażenie i zwiększyć efektywność sektora, który w warunkach niestabilności energetycznej znów nabiera znaczenia. Aukcja zaplanowana jest na początek listopada, a według danych Funduszu już zgłosili się zainteresowani inwestorzy.
Kolejna ważna aukcja została ogłoszona na 4 listopada 2025 roku – sprzedaż 97,5458 proc. akcji fabryki aluminium w Zaporożu ze startową ceną 151,9 mln UAH. To przedsiębiorstwo ma szczególną historię, gdyż w latach 2000 należało do struktury „Rusal”, kontrolowanej przez rosyjskiego biznesmena Olega Deripaskę, który obecnie znajduje się pod sankcjami USA, Wielkiej Brytanii, UE i Ukrainy. W 2006 roku pakiet akcji zakład został nabyty za pośrednictwem spółki Velbay Holdings Limited, powiązanej z „Rusalem”, jednak później wstrzymał produkcję, a po rozpoczęciu rosyjskiej agresji jego aktywa zostały znacjonalizowane. Teraz Fundusz Mienia Państwowego stara się znaleźć nowego właściciela, który przywróci produkcję aluminium – kluczowego surowca dla przemysłu lotniczego, motoryzacyjnego i budowlanego.
Wśród innych strategicznych obiektów przygotowanych do prywatyzacji znajduje się Odeski Zakład Przyportowy (OZP). Na 25 listopada wyznaczono kolejną aukcję sprzedaży 99,5667 proc. akcji tego przedsiębiorstwa ze startową ceną 4,5 mld UAH. OZP jest jednym z największych producentów amoniaku i mocznika w Ukrainie, posiadającym rozwiniętą infrastrukturę portową do eksportu produktów. W ciągu ostatnich dziesięciu lat próby prywatyzacji zakładu wielokrotnie kończyły się niepowodzeniem z powodu sporów sądowych i braku porozumienia między państwem a potencjalnymi inwestorami. Po 2022 roku przedsiębiorstwo działało w ograniczonym trybie, okresowo wstrzymując pracę poszczególnych wydziałów z powodu deficytu gazu, lecz zachowało gotowość technologiczną do wznowienia produkcji. Obecnie państwo stara się znaleźć inwestora, który będzie w stanie zapewnić pełne funkcjonowanie OZP i jego powrót na rynki zagraniczne.
Jak podkreśliła przewodnicząca Funduszu Iwanna Smaczyło, tym razem wszystko odbędzie się w sposób przejrzysty, ponieważ po raz pierwszy obiekt ten został wystawiony w systemie Prozorro. Dodała, że zakład ma duże zadłużenie, ale jego większość przypada na osoby objęte sankcjami, dlatego spłata tych zobowiązań będzie ograniczona. „OZP to nie tylko produkcja – to unikalna infrastruktura portowa i dostęp do głębokowodnego morza. To naprawdę interesujący aktyw i liczymy na uczciwą konkurencję” – podsumowała szefowa Funduszu.
Wiktoria Czyrwa
Image by Gerd Altmann from Pixabay